بهبود و توسعه فردیمقالات

اثر پروانه‌ای چیست؟ در زندگی چه کاربردی دارد؟

تقریبا همه ما درباره اثر پروانه‌ای حداقل یک جمله شنیده‌ایم. تئوری که به خاطر استفاده گاه و بی‌گاه از تعریف آن دچار تغییر در مفهوم شده است. دوستمان که از نتایج نامطلوب خود می گوید فورا از مثال‌های اثر پروانه ای برای او می‌گوییم.

معمولا این‌کار دو دلیل دارد: اول آن‌که قصد داریم به دوست خود کمک کنیم ( که معمولا هیچ کمکی به او نمی‌شود) دوم آن‌که صحبت درباره مفهومی مثل اثر پروانه‌ای کلاس خاص خود را دارد.

در این مقاله به تعریف صحیح این مفهوم می‌پردازیم و سپس طریقه استفاده درست از اثر پروانه‌ای در زندگی‌مان را بررسی می‌کنیم.

ابتدا بگذارید درباره اثر پروانه‌ای توضیحات مختصری بدهیم تا دوستانی که درباره آن نشنیده‌اند هم با این مفهوم آشنا شوند.

معروف‌ترین جمله‌ای که همیشه درباره اثر پروانه‌ای بیان می‌شود این است:

بال زدن یک پروانه در اینجا، می‌تواند در قاره‌ای دیگر طوفان به پا کند. درواقع در سیستم‌های پیچیده تغییر کوچک در یک المان می‌تواند موجب اثرات باورنکردنی شود.

جناب شعبانعلی هم در وب‌سایت متمم درباره اثر پروانه‌ای و این‌که از کجا آمده توضیحات کاملی ارائه کرده‌اند که خواندن آن خالی از لطف نیست.

 

تفاوت اثر پروانه‌ای و اثر مرکب

به لطف آقای دارن هاردی کتابی تحت عنوان اثر مرکب نوشته شده است که تئوری متفاوتی از اثر پروانه‌ای را مطرح می‌کند. اما همچنان به خاطر شباهت نزدیک این‌دو مفهوم، آن‌ها را به جای یک‌دیگر به کار می‌بریم.

این تعاریف اشتباه باعث شده تا در طول زندگی، هیچ‌کدام را به خوبی در زندگی به کار نبریم و طبیعاتا نتیجه مطلوبی هم نگیریم.

آقای دارن هاردی در کتابش از اثر کارهای کوچک می‌گوید که در صورت تداوم و استمرار موجب نتایج بزرگی در زندگی می‌شود.

اما اثر پروانه‌ای از یک انتخاب حیاتی می‌گوید که به طور کلی سرنوشت را تحت تاثیر بزرگی قرار می‌دهد. تا اینجا شاید احساس کنید که این دو تفاوت چندانی ندارند.

  استرس چیست: شناسایی انواع استرس و بهترین راه درمان آن

بنابراین به مثال زیر توجه کنید:

اثر مرکب از سکه‌هایی می‌گوید که می‌توانند در عرض یک ماه به یک مبلغ قابل توجه تبدیل شوند. برای این‌کار تنها کافیست یک سکه ( یک اسکناس هزار تومانی ) را هرروز دوبرابر کنیم. یعنی به این صورت که امروز یک سکه و فردا دو سکه، روز بعد ۴ سکه، … ۸ سکه، … ۱۶ سکه و نهایتا در پایان ۳۱ روز ۱۰۷۳۷۴۱۸۲۴ سکه داریم.

این قدرت اثر مرکب است که البته درباره آن مقاله کامل و کاربردی خواهم نوشت.

اثر پروانه‌ای از یک تصمیم ( اقدام ) یا تغییر می‌گوید که به طور کلی تحول ایجاد کند. مثلا فرض کنید:

امروز در خیابان به فردی لبخند بزنید. آن شخص با لبخند شما حال بهتری پیدا کند و از اتفاق آن شخص یک جراح باشد و به خاطر حال خوبش، جراحی موفقی را به پایان می‌رساند. شخص تحت جراحی که امیدی به زنده ماندنش نبوده، حالا زنده می‌ماند. بعد از آن طرز زندگی خود را تغییر می‌دهد. غذای سالم می‌خورد، با همسرش رفتار بهتری دارد و برای زندگی سالم‌تر بیشترین تلاشش را می‌کند و به همین طریق تاثیرات مختلفی بر جهان گذاشته می‌شود.

اگر بخواهم این تاثیرات را بیان کنم می‌توان یک کتاب ۱۰۰۰ صفحه‌ای از آن نوشت.

البته این اتفاقات تنها ساخته ذهن هستند و صرفا برای درک بهتری از اثر پروانه‌ای بیان شده‌اند. همگی می‌دانیم که دنیا بسیار پیچیده‌تر از این مثال است اما با این حال می‌توان از آن به عنوان یک الگو استفاده کرد.

حال اگر بخواهیم اثر مرکب لبخند را بررسی کنیم این‌گونه است که یک خنده کوچک چند ثانیه‌ای و عادت به آن می‌تواند در دراز مدت ما را شاداب‌تر و جوان‌تر نگه دارد.

ممکن است ما همیشه بخندیم اما اثر پروانه ای آن می‌تواند ناشی از یک لبخند کوچک از بین هزاران لبخندی که می‌زنیم باشد.

 

دانستن درباره اثر پروانه‌ای چه کمکی به ما می‌کند؟

ممکن است است با خود فکر کنید دانستن درباره اثر پروانه‌ای، به جز جالب بودن چه کاربردی دارد؟ تصور کنید به ۵ سال گذشته سفر می‌کردید. چه عواملی را تغییر می‌دادید؟

  حفظ عزت نفس با ۳ گام جدی

مثلا:

ممکن است ۵ سال گذشته پیشنهاد یک سرمایه‌گذاری پر ریسک را رد کرده‌اید و امروز می‌بینید که آن سرمایه‌گذاری می‌توانست به موفقیت‌های بسیار بزرگی برسد. ممکن است رابطه خود را به خاطر یک موضوع بسیار پیش پا افتاده با دوست خود ( یا همسر خود ) خراب کرده باشید. یا حتی همان موضوعی که همین حالا در ذهن‌تان می‌چرخد هم می‌تواند درست باشد.

دقت کنید که چگونه می توانستید ۵ سال گذشته با یک تصمیم کوچک زندگی امروزتان را تحت تاثیر قرار دهید.

حالا با در نظر گرفتن آن به ۵ سال آینده خود فکر کنید. چون در هر صورت این ۵ سال و ۵ سال‌های دیگر هم از راه می‌رسند.

بنابراین گاهی غرور خود را کنار بگذارید، با وجود ترس اقدام کنید، کاری را انجام دهید که شاید از نظر عموم درست نباشد و نهایتا به خودتان اجازه زندگی بدهید.

دانستن درباره اثر پروانه‌ای قطعا مسیر را لذت بخش خواهد کرد.

بنابراین:

هربار که می‌خواهید تصمیمی را بگیرید و یا از انجام کاری صرف نظر کنید به یاد اثر پروانه‌ای باشید.

 

چگونه بیشترین بهره را از اثر پروانه‌ای ببریم؟

ما که از ۵ سال آینده ( یا به طور کل آینده) خود خبر نداریم و زندگی هم آن‌قدر پیچیده است که نمی‌توان اثر کارهای امروز را پیشاپیش مشاهده کرد. پس چگونه از اثر پروانه‌ای بیشترین بهره را ببریم؟

قطعا به‌خاطر آن‌که اثر پروانه‌ای یک قانون در طبیعت است نمی‌توان بر آن تاثیر مستقیم گذاشت.

اما استفاده از اثر مرکب به خاطر تداوم در تکرار می‌تواند اثرات جانبی اثر پروانه ای را در زندگی‌مان زیاد کند.

با این‌که این دو مفهوم با یکدیگر متفاوت هستند، اما استفاده مفید از اثر مرکب قطعا اثر پروانه‌ایِ مفیدتری را برای جهان و برای خودمان دارد.

عادات مالی، رفتاری، ارتباطی و …. همگی نوعی اثر مرکب ایجاد کرده‌اند که حالا با تغیر کوچک در هرکدام به مرور اثرات پروانه‌ای هم ایجاد می‌شوند.

  چگونه قدرت تخصص شما را تبدیل به یک رهبر مقتدر می‌کند؟ ( ۶ راهکار )

مثلا:

ممکن است بعد از یک سال پس‌انداز یک دفعه پیشنهاد سرمایه‌گذاری سر راه‌تان قرار داده شود که می‌تواند شما را جلو بیاندازد. برای پس انداز از اثر مرکب استفاده کرده‌اید اما پیشنهاد سرمایه‌گذاری اثر پروانه‌ای آن است.`
نمایش بیشتر

مهدی فرخیان

مدتی است که تصمیم به تحقیق و تغییر خودم در زندگی گرفته‌ام و به اشتراک گذاشتن تجربیات و دانسته‌هایم با بقیه جدی‌ترین رسالتم است.

نوشته های مشابه

‫۲ نظرها

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن